Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma yakmadan başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın çıplak kokusu elinize bir referans noktası sağlar bilhassa yeni başlayanların gözünden kaçan bir noktadır. Burada romeo y julieta tubos puro gibi tüple korunan bir kutu ve tadımda no. 2 torpedo gibi tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Soğuk çekişte ağıza gelen tat ne kadar belirgin ise aroma gücü o kadar yüksek demektir hem de bu küçük alışkanlık sonraki tüm yorumları daha sağlam bir zemine oturtur. Sonucu hemen yazmak gerekir, çünkü hafıza çabucak silikleşir. Aynı çubuğu birkaç kez koklamak yanılmayı azaltır zira gürültülü yerlerde ince notalar kolayca kaçırılır. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; sadece şiddeti anlatır. Bu yüzden ilk denemede acele etmemek hem de ölçütleri baştan belirlemek işin temeli olur. Ölçüt netleşince her çubuk aynı cetvelle değerlendirilir böylece yorumlar birbiriyle destekler. Değerlendirme esnasında telefon uzakta kalırsa dikkat güçlenir.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca değişir; bu yüzden aroma gücünü tek bir çekişle değerlendirmek yanıltıcıdır üstelik erken acele edip hüküm vermek kolay görülen bir hatadır. Başlangıç bölümde tat çoğunlukla yumuşak ve net başlar elbette bu sıralama her üründe aynen geçerli olmayabilir. No. 3 tubos tadım notları benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer çünkü gerçek karakter çoğu zaman bu kısımda saklıdır. İkinci evrede aroma gücü çoğu zaman yükselir ve tonlar belirginleşir hem de genellikle başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim eksik olur. Kısa kalın çaplı vitola benzeri kalın çaplı bir vitolada bu artış daha yavaş gelir nitekim bu sebeple sakin ilerlemek fayda getirir. Sonlara doğru sıcaklık arttığından acımsı notalar baskın olabilir gerçekten ısınan tütün asıl tadını yalnızca ortalarda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir puan yazmak daha adil sonuç verir. Bölümlerin sınırı genellikle keskin değildir, o nedenle yaklaşık olarak üç parçaya bölmek yeterlidir. Geçişleri fark etmek adına nefes sıklığını sabit tutmak gerekir. Çok sık nefes almak sıcaklığı yükseltir ve tadı çarpıtır.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Yoğunluğu puanlamak öznel izlenimi daha net kılar mutlaka aynı aydınlatma ile sessiz bir köşe tercih edilmelidir. Birden beşe giden bir skala çoğu kişi için yeterlidir bu da tadım notlarını insandan insana daha tutarlı kılar. Bir hafif aromayı, beş ise ağızda uzun süre kalan yoğun notayı anlatır bu sayede odak bölünmez ve not doğruluğu artar. Petit julietas tadım notları gibi ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla alt puanlarda yer alır ve ileride bakıldığında neyi kastettiğiniz kolayca hatırlanır. Kısa boylu yirmi beşlik kutu gibi aynı boydaki bir kutu ise tatlı notaları yüzünden yakın bir not alabilir aksi halde aynı çubuk iki ayrı not alabilir. Notu vermeden önce en az üç çekiş yapmak şarttır diğer taraftan ondalık puanlar yazmak gereksiz bir karmaşa getirir. Skalayı her tadımda aynı tutmak kıyaslamayı mümkün kılar. Skalanın orta noktası genellikle tercih edilen puandır, çünkü dengeli çubuklar büyük kısmını oluşturur. Uç noktalardaki notlar gerçekten istisnai hâllerde kullanılmalıdır. Böylece not defteri anlamlı kalır.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çap, yanışın sıcaklığını ve aroma gücünü belirgin biçimde etkiler bu nedenle yanış çizgisinin eşit gitmesini de izlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk hızla yanar, dolayısıyla keskin tonlar erken belirir gerçekten dar çaplılarda ısı birikimi belirgin biçimde çabuktur. Petit royales gibi ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi hemen gözlemlersiniz yanma hızı ise tadı hemen etkileyen bir unsurdur. Kalın çubuklarda duman daha serin gelir ve notalar sonradan belirir ve bu hız tadın algılanma süresini kısaltır. Romeo julieta regalias londres gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı iyi örnekler kül oluşumu düzensizse yorum kısmına eklenmelidir. Serin duman tadı daha ayrıntılı yapar fakat şiddetini azaltmaz aksine kalın çubukta duman daha geniş bir alana dağılır. Dolayısıyla kalınlığı kayıtlara eklemek unutulmamalı. Farklı çaplarda iki ürünü aynı günde tadarken önce dar çaplıyı sonra kalını seçmek iyi olur. Böylece yoğun tat hafif olanın izlenimini gölgelemez. Aradaki ara zamanı en az otuz dakika tutulmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Lezzet iki yoldan gelir: damaktaki tat ile burun boşluğunun yakaladığı aroma oysa ikisi karşılıklı tamamlar fakat eş anlamlı değildir. Gücü dikkatle yorumlamak için bu iki kanalı ayrı yazmak gerekir bu ayrım ilk bakışta önemsiz gelse de yorumları epey etkiler. Nefesi ağızdan verirken burun yoluyla hafifçe bırakmak retrohale yöntemidir örneğin ılık bir soluk aromayı daha geniş açar. Romeo y julieta short churchills benzeri kremsi bir robusto bu denemede aroma tarafını belirgin gösterir üstelik nezle halindeyken yapılan değerlendirmeler güvenilir olmaz. Short sports neye benzer gibi ince bir çubuk ise fındıksı notayı daha hızlı geçirir hızlı bir nefes de narin tonları örter. Yoğunluk dilde zayıf fakat burunda belirgin çıkabilir benzer biçimde ağır bir öğünden hemen sonra duyarlılık körelir. Bu iki izlenimi karşılaştırmak aydınlatıcıdır; İki puanı ayrı yazmak yanılgıyı giderir. Yeni başlayan kişiler için ilk adımda koku yoluyla algılanan notalara odaklanmak daha kolaydır. Zamanla damak tarafı de detay göstermeye başlar. Farklı kokuları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak hafızayı keskinleştirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Ağız doyduğunda yoğunluk olduğundan düşük hissedilir üstelik yemek aralarında tadım yapacaksanız bu önlem iyice önem kazanır. Dolayısıyla her denemeden sonra oda sıcaklığında bir yudum su almak yararlı olur bu basit önlem yoğunluğun olduğu gibi görmenizi sağlar. Geniş çaplı puro kutusu benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa su yeterlidir zira yorgun bir damak en belirgin aromayı bile silik hissettirir. Sade kahve kakao notalarını öne çıkarır, tatlı içecek ise onları bastırır üstelik çok soğuk içecekler dili uyuşturur ve tat hissini azaltır. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri suyla daha net görünür o nedenle hazırlık adımı atlanmamalıdır. Eşlikçiyi her seferinde aynı seçmek kıyası korur nitekim yoğun şekerli sıvıdan sonra baharatlı notalar olduğundan güçlü görünür. Yemekten hemen sonra tadım yapmak doğru olmaz. Su ve kahve dışında sade çay da kullanılabilir; önemli olan seçimin şekersiz kalmasıdır. Damak tazelendikten sonra iki üç dakika ara vermek iyi sonuç verir. Hızlıca başlanan tadım çoğunlukla eksik sonuçlanır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Sigarillo ölçüsünde içim kısa sürdüğünden yoğunluk dalgalanması daha dar bir aralıkta kalır ayrıca ilk izlenim bu ölçülerde hızla kaybolabilir. Dolayısıyla başlangıç ve bitiş arasındaki farkı görmek daha zordur bu sebeple küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne göre daha sabırlı incelenmelidir. Romeo julieta 20 club benzeri club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi uzatır böylece yoğunluğu gözlemeyi rahatlatır zira her çekişin payı daha fazladır. 20 mini sigarillo nasıl içilir gibi mini ölçü de sedir notasını hızla gösterip sona erer zira geçiş uzun süre değil birkaç çekişte gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki adet tadmak tek denemeden daha güvenilir sonuç verir bu nedenle düzenli ve dengeli çekiş tercih edilir. Kutu aroması yakmadan önceki ilk notu oluşturur bu nedenle yazmayı çubuk yanarken değil bitişten hemen sonra yapmak kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrıca yazmak iyidir. Boy küçüldükçe tat katmanı daralır, fakat yoğunluk algısı korunabilir. Bu yüzden sigarillo notlarını büyük boy kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı bölüm açmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Bir defalık bir deneme yoğunluk hakkında güvenilir bir yargı vermez yani her tadım bir öncekinin üzerine eklenir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ve saat algıyı değiştirir bu düzen üç dört tadımdan sonra gözle görülür fayda verir. Dolayısıyla basit bir not defteri tutmak işe yarar yoksa aynı notalar her seferinde baştan öğrenilir. Tadımda 20 aniversario gibi yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde sedir tonu değişiyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa geri dönüp bakmak ilerlemeyi ölçmenizi sağlar. Bastiones kutusu tadım notları benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını ortaya koyar bu da boşa emeğe yol açar. Tarih, puro ismi ve puan tabloya girilmelidir gerçekten ilk notlar ileride açıldığında ilginç sapmalar barındırır. Puanlar arasında iki basamaktan çok sapma çıkıyorsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Zamanla kendi ölçütünüz oturur. Kayıtta öz ifadeler uzun anlatımlardan daha kullanışlıdır. Mesela ikinci evre belirgin ahşap tonu şeklinde bir not tatmin edici olur. Sonradan okunduğunda net olmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Gövde, dumanın damaktaki dokusunu tarif eder; aroma gücü de tatların şiddetidir zira bu iki ölçüt aynı yönde ilerleme göstermek mecburiyetinde olmaz. İkisi sıklıkla birbirine karıştırılır, oysa bağımsız ölçülür bu iki kavramı ayırmak sonuçta daha gerçekçi bir değerlendirme doğurur. El principe tadım notları gibi küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sütlü kahve tonunu belirgin taşıyabilir örneğin sert bir içim zayıf bir aromayla gelebilir. La cabaña gibi dengeli bir kutu de orta dolgunlukla sedir notasını yüksek tutar kaldı ki dolgun bir içim aromasız da kalabilir. Demek ki hafif içimli bir çubuk güçlü aroma sunabilir tersi durum de mümkündür. Farkı görmek için iki ayrı not tutmak işe yarar bu sebeple tek ifadeyle yoğun demek yerine ikisini ayrı değerlendirmek iyidir. Gövdeye bakarak yoğunluğu hesaplamak yanlış sonuç verir. Aynı gövdeli iki çubuk arasında yoğunluk farkı bulmak hassas bir beceridir. Bu yeteneğin ilerlemesi sabır ile düzenli kayıt almayı ister. Sonuçta en iyi ölçüt kendi damak zevkiniz kalır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Oda, aroma algısını en az tütün kadar şekillendirir demek ki en iyi tadım koşulları değiştirmemekle başlar. Nemi düşük bir havada tütün çabuk yanar ve keskin tonlar abartılır bu sebeple oda şartlarını de deftere geçirmek yararlıdır. Çok nemli ortamda ise çekiş ağırlaşır ve lezzet bastırılır sıcaklık de yaprağın ısınma hassasiyetini etkileyen başka bir etkendir. La prado nasıl içilir gibi ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken kutunun tuttuğu durumu dikkate almak yararlıdır yoksa iki ayrı günde ortaya çıkan not farkı çubuktan sanılabilir. San cristobal magnífico puro benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa fark daha doğru okunur değerlendirme günü seçerken bunu hesaba katın. Havalandırma odadaki kokuları azaltır, yoğun koku ise koku duyusunu şaşırtır oysa gerçek neden çoğu zaman ortamdaki nem ya da esinti olur. Değerlendirmeyi hep benzer koşullarda tekrarlamak en tutarlı yoldur. Havasız bir ortamda duman yoğunlaşırsa sonraki denemenin aroması hatalı okunabilir. Kapı açıklığı bırakmak genellikle işe yarar. Rüzgar çok sertse kül düzeni şaşar.